Nowy projekt ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych wzbudza kontrowersje. Zakłada on całkowite pozbawienie członków możliwości udzielenia pełnomocnictwa na walnym zgromadzeniu, gdy dokonywane są wybory do rady nadzorczej. Projekt ustawy nie uwzględnia interesu członków spółdzielni mieszkaniowych, którzy nie mogliby z uwagi na stan zdrowia uczestniczyć w walnym zgromadzeniu.

Nowa wersja projektu nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz niektórych innych ustaw, przygotowana przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii, została opublikowana przez Rządowe Centrum Legislacji.

Jakie zmiany w ustawie o spółdzielniach mieszkaniowych?

Projekt zakłada, że zniknie przepis dodany w trakcie epidemii koronawirusa, który umożliwia organizowanie zdalnych walnych zgromadzeń w spółdzielniach, a dziś jest nadużywany. Dodany ma zostać przepis, zgodnie z którym członka spółdzielni w posiedzeniach walnego zgromadzenia będą mogły reprezentować: osoba bliska członka, adwokat lub radca prawny, bądź inny członek tej samej spółdzielni mieszkaniowej. W uzasadnieniu projektu wskazano, że osoby bliskie członka to: zstępny, wstępny, rodzeństwo, dzieci rodzeństwa, małżonek, osoba przysposabiająca i przysposobiona oraz osoba, która pozostaje faktycznie we wspólnym pożyciu. Możliwe ma też być zrealizowanie przed sądem roszczenia o ustanowienie odrębnej własności lokalu w przypadku, gdy spółdzielnia nie reaguje na wniosek o wydzielenie własności lokalu, np. z uwagi na braki kadrowe.

Projekt po konsultacjach społecznych i opiniowaniu w nowej wersji, uwzględniającej niektóre ze zgłoszonych propozycji zmian, jest na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów.

Wybór członków rady nadzorczej lub członków zarządu spółdzielni bez pełnomocnika

Nowy projekt wprowadza przepis, zgodnie z którym pełnomocnik nie będzie mógł brać udziału w głosowaniu, którego przedmiotem jest wybór członków rady nadzorczej lub członków zarządu spółdzielni. Zostało to skrytykowane przez seniorów, gdyż ogranicza ich prawa. Według prawników projekt zakłada między innymi całkowite pozbawienie członków możliwości udzielenia pełnomocnictwa na walnym zgromadzeniu, gdy dokonywane są wybory do rady nadzorczej. Projekt ustawy nie uwzględnia więc interesu członków spółdzielni mieszkaniowych, którzy nie mogliby – na przykład ze względu na stan zdrowia – uczestniczyć w walnym zgromadzeniu, a wystarczyłoby zapisać w projekcie, że członek uczestniczy w walnym zgromadzeniu osobiście, chyba że statut stanowi inaczej albo ograniczyć instytucję pełnomocników tylko do członków spółdzielni mieszkaniowej.

Przedstawiciele organizacji wspierających seniorów podkreślają, że zaproponowane w pierwotnej wersji projektu ograniczenie możliwości udzielania pełnomocnictwa na walnych zgromadzeniach wyłącznie do osób bliskich członka spółdzielni oraz radców prawnych lub adwokatów oznaczałoby, że samotni seniorzy, którzy nie mają bliskiej rodziny ani środków na pomoc prawną, zostaliby pozbawieni możliwości wpływania na decyzje dotyczące ich spółdzielni, czyli miejsca, w którym żyją, a które ma bezpośredni wpływ na jakość ich życia.

Oczekiwali w związku z tym, aby projekt został zmieniony tak, aby umożliwiał udzielenie pełnomocnictwa zaufanym sąsiadom, będącym członkom tej samej spółdzielni. Opublikowany na ten temat artykuł w magazynie „Głos Seniora” członkowie stowarzyszenia przekazali posłom, senatorom, marszałkom, wojewodom i wielu radnym w Polsce. Ich apel został wysłuchany – w odpowiedzi na oczekiwanie resort rozwoju i technologii wprowadził taką zmianę w najnowszym projekcie nowelizacji. 

Wielu seniorów z powodu dysfunkcji ruchowych nie wychodzi z domu, zatem wyjście na trwające kilka godzin walne zgromadzenie jest często niemożliwe. W sytuacji, gdyby senior nie miał osób bliskich, poprzedni projekt zakładał, że przekazanie pełnomocnictwa byłoby możliwe jedynie adwokatom lub radcom prawnym. Najpierw jednak seniorzy musieliby do nich dotrzeć, a później zapłacić im za usługę i spędzenie godzin podczas „walnego”. Te okoliczności spowodowałyby, że wielu seniorów zostałoby wykluczonych z możliwości głosowania w trakcie walnego zgromadzenia.

W ocenie Krajowego Związku Rewizyjnego Spółdzielni Mieszkaniowych w Warszawie bardzo ważne jest, aby pełnomocnictwo było udzielane osobom, którym nie jest obojętne, co zostanie uchwalone podczas „walnego”, jak odwołanie zarządu, powołanie nowego czy sprzedaż majątku spółdzielni. Obecne przepisy dotyczące przekazywania pełnomocnictw obcym osobom, które nie mają pojęcia, czym jest spółdzielnia i jak funkcjonuje, pozwalają podejmować im w sprawie danej spółdzielni ważne decyzje. Te przepisy wymagają regulacji.

Projekt nowelizacji, zgodnie z zapowiedziami, ma zostać przyjęty dopiero pod koniec pierwszej połowy 2026 roku, więc wiele jeszcze może się w nim zmienić. Trzeba pamiętać, że spółdzielnie już obecnie mogą wprowadzić w swoich statutach ograniczenia w udzielaniu pełnomocnictw, jednak wiele z nich czeka na ruch i wytyczne ze strony parlamentu. Nie chcą być posądzone o ograniczanie praw członków spółdzielni.

Źródło: portalsamorzadowy.pl